Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Қауіпсіздік Кеңесінің жедел кеңесінде «Самұрық-Қазына» қоры мен «Қазақстан темір жолы» компаниясы басшыларының ұсталуына қатысты пікір білдірді. Мемлекет басшысы квазимемлекеттік сектордағы сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін азайту және заң бұзушылықтардың алдын алу бойынша бірқатар тапсырма берді, деп хабарлайды otirikemes.kz Ақорда telegram-арнасына сілтеме жасап.
Президенттің айтуынша, 2023–2025 жылдары елімізде жалпы сомасы 248 миллиард теңгеден асатын 3 168 сыбайлас жемқорлық құқықбұзушылығы анықталған. Ал 2026 жылдың алғашқы он айында мұндай 751 дерек тіркелген.
Қасым-Жомарт Тоқаев заң алдында барлығы тең екенін атап өтті. Оның сөзінше, ешкім лауазымына, еңбегіне, байланысына немесе туыстық қатынасына қарамастан, заңнан тыс болмауы керек. Мемлекеттік және квазимемлекеттік сектор басшыларына қатысты жемқорлық туралы барлық ақпарат мұқият тексерілуге тиіс.

Мұндай құқықбұзушылықтар туралы мәліметтерді тексерумен Бас прокуратураның қатысуымен ҰҚК Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл қызметі айналысады. Президент бұл жұмыста «өз адамдары» мен «бөтен адамдарға» бөлу болмайтынын баса айтты.
Мемлекет басшысы Үкімет пен бақылаушы органдарға 24 қарашаға дейін сыбайлас жемқорлық құқықбұзушылықтарын түбегейлі азайту және квазимемлекеттік сектордың жұмысын жақсарту жөнінде нақты ұсыныстар әзірлеуді тапсырды.
Сонымен қатар Президент «Самұрық-Қазына» қоры мен «Қазақстан темір жолы» компаниясының қызметі штаттық режимде жалғасып жатқанын жеткізді. Оның пікірінше, жемқорлықпен күрес мемлекеттік компаниялардың жұмысына деген инвесторлар мен кредиторлардың сенімін нығайтуы керек.
Жиында заңсыз иемденілген активтерді қайтару мәселесі де сөз болды. Бас прокуратура осы уақытқа дейін жалпы сомасы 1,3 триллион теңгеден асатын активтерді мемлекетке қайтарған. Бұл қаражат есебінен 466 әлеуметтік және инфрақұрылымдық нысанның құрылысы қаржыландырылып жатыр. Оның 383-і қазірдің өзінде пайдалануға берілген.
Бұдан бөлек, Тоқаев «Халықтық құрылыс» жобасына бөлінген мемлекеттік қаражаттың жұмсалуын бақылау мәселесіне тоқталды. Бұл бағыттағы жұмысты арнайы Мемлекеттік комиссия қадағалайды. Комиссия құрамы келесі аптаның басында жарияланады. Президенттің айтуынша, жемқорлыққа қатысы бар топтар жобаның беделіне нұқсан келтіріп, оның жүзеге асуына кедергі келтіруге тырысып жатыр.
Мемлекет басшысы кәсіпкерлікті қолдау шараларына да назар аударды. 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап шағын бизнесті тексеруге тағы бір үш жылдық мораторий жариялау жоспарланып отыр.
Президенттің негізгі ұстанымы – сыбайлас жемқорлықпен күрес ешкімге жеңілдік жасамай, заң аясында жүргізілуі керек. Сонымен бірге мемлекеттік компаниялардың қызметі мен әлеуметтік жобалардың жүзеге асырылуы ашық әрі тиімді болуы тиіс.